|
تفاوتی نمیكند دانشجو باشی یا رفتگر شهرداری؛ چون «مختارنامه» سریالی است كه هر كس از هر قشری آن را دنبال میكند و به تناسب خود بهرهمند میشود.

«تلویزیون ملی ایران» پس از انقلاب اسلامی با تغییر نام به «سیمای جمهوری اسلامی ایران» در قالب دو شبكه برنامههای خود را پی گرفت و تماشاگران تلویزیون همزمان با طی كردن ایام جنگ با مستندهای «روایت فتح» و مجموعههایی چون «سربداران»، «هزار دستان» و «كوچك جنگلی» كتاب تاریخ را ورق زدند و استقبال پرشور آنان از این مرور تاریخی به علاوه جو اسلامی كشور باعث شد فیلمسازان محیط را برای تولید آثار اسلامیـتاریخی مناسب ببینند.
ساخت سریالهایی چون «امام علی»، «تنهاترین سردار»، «معصومیت از دست رفته»، «مردان آنجلس»، و تجربه تولید آثاری مانند «مریم مقدس»، «یوسف پیامبر»، «ولایت عشق» و «آخرین منجی» همگی گواه این مدعاست كه ایرانیان به تاریخ ادیان علاقه وافر دارند و با وجود گسترش فضای مجازی هنوزنیز آثار فاخر توان میخكوب كردن مخاطب بر صفحه تلویزیون را دراست.
پخش سریال «مختارنامه» هر جمعه شب و استقبال بسیار مخاطبان و بحث داغ درباره آن در اول هرهفته، نشان دهنده این است كه در این هزارتوی شبكههای ماهوارهای، تولید آثار فاخر ملی میتواند مقابلهای با هجمه تولیدات غربی محسوب شود، البته نباید از سیاستگذاری دقیق صدا و سیما در فراگیر بودن سریال و پخش آن از شبكه سراسری نیز چشمپوشی كرد.
«مختارنامه» تطبیق تاریخی عجیبی با زمان حال دارد
«مختارنامه» به بررسی چرایی واقعه عاشورا میپردازد و این شیوهای است كه میرباقری پیش از این نیز در سریال «معصومیت از دست رفته» به كار برده بود، حال آنكه پرداخت به مسأله عاشورا با نگاه جامعهشناختی، بسیار مورد توجه است.
فاطمه حیدری، دانجشوی مقطع كارشناسی علوم سیاسی، «مختارنامه» را مجموعهای خوشساخت میداند و معتقد است: برای نخستین بار در مجموعهای تلویزیونی اینقدر دقیق به شخصیتهای اصلی و فرعی چنین واقعه مهمی پرداخته شده است به ویژه اینكه تطبیق تاریخی عجیبی كه با زمان حال در روایت این داستان احساس میشود نكته مهمی است تا افراد از طریق مرورتصویری تاریخ، به وقایع زمان حال و تأثیر سكوت خواص دیدی شفاف پیدا كنند.
جمعی از دانشجویان حقوق دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مركز ضمن تأئید این نظر بر این اعتقادند كه تماشای سریال «مختارنامه» زیر و بم عاشورا را به تصویر میكشد و تردیدهای اهل حق و همینطور ناپایداری اخلاقی كوفیان به خوبی درآن نمایان و گویی تاریخ با زبانی ساده برای تك تك ما تداعی میشود.
همچنین معلم درس تاریخ در مقطع دبیرستان، پخش سریال «مختارنامه» را یكی از اقدامات مهم و مؤثر صداو سیما میداند و معتقد است: تماشای این مجموعه، تصویری روشن از مختار ارئه و به بسیاری از ابهامات تاریخی پایان میدهد.
وی با اشاره به سخن امام حسین (ع) به اهالی كوفه مبنی این كه «شما حق را درك نمیكنید چرا كه شكمهایتان از مال حرام انباشته است»، میافزاید: تأثیر مال حرام، عدم بصیرت عوام و حیلهگری دشمن به خوبی در این سریال نشان داده شده و تنها كمی دقت كافی است تا اهمیت این موارد را درك كرده و به بزرگی قیام مختار برای خونخواهی امام حسین علیهالسلام پی ببریم.
ندیدن «مختارنامه» بیانصافی است
محمد رفیعی از رفتگران زحمتكش شهرداری زمانی كه با سؤال خبرنگار فارس مبنی بر تماشای «مختارنامه» مواجه میشود با لبخند میگوید: من شبها تا دیر وقت باید سركار باشم اما خوشبختانه تكرار این سریال را با دقت دنبال میكنم، گرچه زیاد اهل تماشای تلویزیون نیستم، اما تماشای «مختارنامه» فرق میكند، آخر ما ملتی هستیم كه همه هستیمان را فدای حسین (ع) می كنیم حال اگر كسی پیدا شود و فیلمی درباره امام حسین (ع) بسازد نگاه نكردنش بیانصافی است و من به شخصه اهمیت ندادن به این فیلم را نوعی ظلم به خود میدانم.
شهرزاد ماندگار، 35 ساله و خانهدار در خصوص میزان و چگونگی تأثیرگذاری تماشای «مختارنامه» میگوید: در ابتدا باید بگویم جمع خانوادگی ما هر جمعه شب رأس ساعت 22 بدون اغراق دور هم جمع است وبه اتفاق به دیدن سریال «مختارنامه» مینشینیم.
وی میافزاید: همیشه تصویر مبهمی از عاشورا داشتم حتی با مطالعه آثار شهید مطهری نیز نتوانستم برای بسیاری از سؤالاتم جواب قانعكنندهای پیدا كنم، اما سریال «مختارنامه» به سبب روایت تاریخ به زبان تصویر در این زمینه كمك زیادی به من كرد و به نظرم به درك نسبی از فرقههایی چون اسلام اموی و زبیری رسیدم و بسیار خوشحالم كه به همراه خانوادهام از دیدن چنین مجموعهای لذت میبرم.
به افرادی كه تمام قسمتهای «مختارنامه» را دیدهاند، غبطه میخورم
بابك عابدی، دانشجوی گرافیك دانشگاه تهران درباره تماشای مجموعه «مختارنامه» میگوید: به طور كلی از دیدن آثار تاریخی لذت نمیبرم و با اینكه اسم این سریال زیاد شنیده بودم اما اصلا مایل به دیدن آن نبودم تا اینكه به طور اتفاقی چند هفته پیش سكانس آتش گرفتن كعبه را دیدم و از همان لحظه مجذوب داستان شدم و به شخصه گاهی به افرادی كه تمام قسمتها را تماشا كردهاند غبطه میخورم والآن بسیار مشتاقم تا هر هفته ادامه سریال را ببینم.
وی میافزاید: به نظرم اتفاق جالبی كه در «مختارنامه» رخ داده این است كه عاقبتِ افرادی كه به امام حسین ظلم و به نفس خویش خیانت كردند، به تصویر كشیده میشود.
«مختارنامه» برگی از تاریخ دیروز یا آینه تمامنمای امروز؟
زمانی كه تمام این نظرات مروری ذهنی شود، تصور این همه شور و اشتیاق برای تماشای سریالی كه كم و بیش تمام مخاطبان از سیر داستانی و پایان آن مطلع هستند شاید در ابتدا كمی اغراقآمیز به نظر برسد، اما به راستی پیشنه تاریخی-اسلامی ما ایرانیان و علاقه وافر تكتكمان به ائمه اطهار (ع) پذیرش این تصور را آسانتر میكند.
حال آنكه باید دید با آمار بالای بینندگان «مختارنامه» تا پایان این سریال چه میزان سطح آگاهی و بینش و نگاه تحلیلی مخاطبان ارتقا مییابد و آیا به راستی میتوان «مختارنامه» را آینهای تاریخی برای واقعه عاشورا دانست و یا آینهای از امروز جامعه ما را ناخودآگاه به تصویر میكشد؟ آیا حقیقتاً باید برای از دست دادن قسمتهای این سریال حسرت خورد؟ آیا «عبدالله بن زیبر»ها و كوفیان تنها متعلق به آن زمان بودند و یا نه هنوز نیز در خاك اسلام ریشه دارند؟
|